พบวัตถุลึกลับส่งคลื่นวิทยุกระพริบทุก 7.9 นาที คู่โคจรเป็นดาวคล้ายดวงอาทิตย์
นักดาราศาสตร์เจอ white dwarf ที่ส่งพัลส์วิทยุเป็นจังหวะ โคจรคู่กับดาวแบบดวงอาทิตย์ ซึ่งไม่เคยเจอแบบนี้มาก่อน
AI ภาพสร้างด้วย AI ไม่ใช่ภาพถ่ายจริงทีมนักดาราศาสตร์รายงานในวารสาร Nature Astronomy ว่าเจอวัตถุที่ส่งคลื่นวิทยุกระพริบเป็นจังหวะทุก 7.9 นาที โดยใช้กล้องโทรทรรศน์ Murchison Widefield Array ในออสเตรเลียตะวันตกตั้งแต่ปลายปี 2024
วัตถุแบบนี้เรียกว่า long-period radio transient ซึ่งเริ่มเจอกันมาตั้งแต่ปี 2022 ก่อนหน้านี้ตัวที่ระบุแหล่งที่มาได้มักเป็นคู่ดาวระหว่าง red dwarf กับ white dwarf (ซากดาวที่ตายแล้ว) แต่ตัวใหม่นี้ต่างออกไป เพราะดาวคู่ที่โคจรด้วยกลับเป็นดาวแบบ G-type ที่มวลและอุณหภูมิใกล้เคียงดวงอาทิตย์มาก
ทีมสังเกตพบว่าพัลส์วิทยุจะปรากฏเฉพาะช่วงราว 6 ชั่วโมง แล้วเงียบไปอีก 26 ชั่วโมง วนแบบนี้ไปเรื่อยๆ ซึ่งอธิบายได้ว่าเป็นระบบดาวคู่ที่โคจรรอบกันครบรอบในเวลา 32 ชั่วโมง จากนั้นใช้กล้อง MeerKAT ในแอฟริกาใต้หาตำแหน่งจนเจอดาวจางๆ ดวงหนึ่ง แล้วใช้กล้อง Keck ในฮาวายตรวจสเปกตรัมจนรู้ว่าเป็นดาวคล้ายดวงอาทิตย์จริงๆ
เมื่อคำนวณจากขนาดวงโคจรและข้อมูลสเปกตรัม ทีมพบว่าวัตถุที่ส่งพัลส์มีมวลราวสองในสามของดวงอาทิตย์ ซึ่งเบาเกินกว่าจะเป็นนิวตรอนสตาร์ จึงสรุปว่าน่าจะเป็น white dwarf pulsar ตัวแรกที่พบโคจรรอบดาวคล้ายดวงอาทิตย์
ทีมวิจัยมองว่าระบบคู่แบบนี้อาจพบได้บ่อยในเอกภพ แต่ปกติแสงจ้าของดาวสว่างจะบังดาว white dwarf ที่จางกว่าไว้จนมองไม่เห็น คลื่นวิทยุจึงช่วยเปิดเผยระบบที่กล้องแสงปกติหรือรังสีเอกซ์มองข้ามไป เรื่องนี้สำคัญเพราะระบบคู่ white dwarf แบบนี้เชื่อว่าเป็นต้นกำเนิดของ Type Ia supernova ซึ่งนักดาราศาสตร์ใช้วัดระยะทางในเอกภพ ทีมคาดว่ากล้องโทรทรรศน์วิทยุรุ่นต่อไปอย่าง SKA Observatory จะช่วยให้เจอระบบแบบนี้อีกมาก
ที่มาของข่าว
- สำนักข่าว
- Phys.org
- พาดหัวต้นฉบับ
- A dead star is flashing radio waves every 8 minutes, and its partner looks a lot like the sun
- เผยแพร่ต้นทาง
- 15 พ.ย. 2569 04:00 น.
