นักวิจัยเรียกร้องพักแผนอุตสาหกรรมบนดวงจันทร์ ชี้เสี่ยงกลายเป็น Wild West

ตอนนี้ทั้งรัฐบาลมหาอำนาจอย่างสหรัฐฯ จีน และบริษัทเอกชนด้านอวกาศ ต่างเร่งวางแผนสร้างโครงสร้างพื้นฐานและขุดทรัพยากรบนดวงจันทร์กันเต็มที่ครับ แต่นักวิจัยสองคนคือ Florian Rabitz จาก Vilnius University Institute of International Relations and Political Science และ Xiao-Shan Yap จาก Utrecht University ออกมาเสนอให้ชะลอแผนพวกนี้ไว้ก่อน

งานวิจัยของทั้งสองคนตีพิมพ์ในวารสาร Global Environmental Politics ชื่อ Don't Fly Me to the Moon: A Moratorium on Lunar Industrialization เสนอให้มีการพักการพัฒนาอุตสาหกรรมบนดวงจันทร์เป็นการชั่วคราว เพื่อเปิดเวลาให้โลกตั้งกฎระเบียบระหว่างประเทศ และให้สาธารณะได้ถกเถียงกันก่อนว่าควรทำแบบไหน

พวกเขามองว่าการพัฒนาอุตสาหกรรมขนาดใหญ่บนดวงจันทร์อาจสร้างความเสียหายต่อสิ่งแวดล้อมที่ย้อนกลับไม่ได้ รบกวนงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์ และกระทบความสำคัญทางวัฒนธรรมของดวงจันทร์ด้วย

ประเด็นที่น่ากังวลอีกเรื่องคือความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงทรัพยากร ใครที่สร้างโครงสร้างพื้นฐานก่อนก็มีแต้มต่อ และอาจคุมพื้นที่บางส่วนของดวงจันทร์ไว้ได้เลย Rabitz บอกว่าไม่ว่าจะเป็นอเมริกาหรือจีน ฝ่ายที่ลงมือสร้างโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ก่อนจะยืนยันตำแหน่งของตัวเองด้วยการขีดเขตพื้นที่พิเศษของตัวเอง ซึ่งเขามองว่าไม่ควรเป็นแบบนั้น

เรื่องดวงจันทร์ชัดเจนมากว่าใครก็ตามที่ลงมือสร้างโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ ไม่ว่าจะเป็นอเมริกาหรือจีน จะยืนยันตำแหน่งของตัวเอง รวมถึงการขีดเขตพื้นที่พิเศษเฉพาะของตัวเอง นั่นไม่ควรเป็นแบบ Wild West

ตามกฎหมายอวกาศระหว่างประเทศ ไม่มีประเทศไหนอ้างสิทธิ์เป็นเจ้าของดวงจันทร์ได้ แต่ Rabitz เตือนว่าถ้าไม่มีการกำกับดูแลระดับนานาชาติที่แข็งแรงกว่านี้ การพัฒนาดวงจันทร์ก็มีแนวโน้มจะตกอยู่ในมือของผู้เล่นที่มีอำนาจไม่กี่ราย

Rabitz ยอมรับว่าคงยากที่จะไปจำกัดความต้องการของมหาอำนาจด้านอวกาศและบริษัทเอกชนเหล่านี้ แต่เขาเชื่อว่าการให้ประชาชน ภาคประชาสังคม นักวิทยาศาสตร์ และรัฐบาลต่างๆ มีส่วนร่วมมากขึ้น อาจช่วยกำหนดทิศทางและความเร็วของการพัฒนาอุตสาหกรรมบนดวงจันทร์ได้บ้าง