NASA เตรียมส่งกล้องโทรทรรศน์อวกาศรังสี UV ตัวใหม่ UVEX ขึ้นสู่อวกาศปี 2031

NASA ประกาศแล้วว่าภารกิจ UVEX หรือ UltraViolet EXplorer จะปล่อยขึ้นสู่อวกาศในปี 2031 ครับ กล้องตัวนี้มองเห็นเฉพาะแสงอัลตราไวโอเลต (UV) และจะสำรวจท้องฟ้าทั้งใบทั้งในช่วง near และ far ultraviolet โดยมี Caltech เป็นผู้นำภารกิจ

จุดที่น่าสนใจคือเหตุการณ์หลายอย่างในจักรวาล เช่น การลุกจ้าของดาวและการระเบิดของดาว จะเผยตัวเต็มที่ในแสง UV เท่านั้น ซึ่งตาเราหรือกล้องทั่วไปมองไม่เห็น UVEX จะมาเติมช่องว่างนี้ และเติมเต็มข้อมูลให้คู่กับกล้องสำรวจตัวอื่นอย่าง Nancy Grace Roman Space Telescope, Vera Rubin Observatory และ Euclid Space Telescope ของ ESA

ในภารกิจหลัก 2 ปีแรก UVEX จะทำการสำรวจท้องฟ้าทั้งใบแบบซ้ำหลายรอบ ด้วยความไวแสงที่ลึกกว่ากล้อง GALEX เดิมของ NASA ถึง 50-100 เท่าในช่วง NUV/FUV พร้อมสำรวจกาแล็กซี Large และ Small Magellanic Clouds และติดตามเป้าหมายฉับพลันอย่างการรวมตัวของวัตถุหนาแน่นที่ตรวจจับได้จากคลื่นแรงโน้มถ่วง

ตามเอกสาร white paper ของทีมงาน ภารกิจนี้ยืนอยู่บน 3 เสาหลัก คือสำรวจกาแล็กซีมวลต่ำที่มีโลหะต่ำซึ่งคิดเป็นครึ่งหนึ่งของมวลจักรวาล สำรวจจักรวาลที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลาอย่างการรวมตัวของวัตถุหนาแน่นและการระเบิดของดาว และสร้างคลังข้อมูล UV ขนาดใหญ่ให้นักวิจัยใช้ต่อ

Mansi Kasliwal สมาชิกทีม UVEX และศาสตราจารย์ด้านดาราศาสตร์ที่ Caltech บอกว่า UVEX จะทำให้ตามรอยเหตุการณ์คลื่นแรงโน้มถ่วงในแสง UV ได้เป็นครั้งแรก ส่วน Kareem El-Badry สมาชิกทีมอีกคน บอกว่าทุกครั้งที่มองท้องฟ้าด้วยความยาวคลื่นใหม่ มักได้เรียนรู้สิ่งที่ไม่คาดคิดเสมอ