จีนขู่คุมส่งออก AI แต่ไฟเขียวให้ DeepSeek และ MiniMax ขายต่อได้

รัฐบาลจีนออกกฎใหม่กลางเดือนตุลาคมที่ผ่านมา โดยกระทรวงพาณิชย์แก้ไขรายชื่อเทคโนโลยีที่ห้ามหรือจำกัดการส่งออก เพิ่มหมวด AI เข้าไป 23 รายการ ครอบคลุมโมเดลขนาดใหญ่ AI agent คลัสเตอร์คอมพิวเตอร์ และระบบประมวลผลข้อมูล

กฎนี้บังคับให้บริษัทจีนต้องขอใบอนุญาตก่อนส่งออกเทคโนโลยีเหล่านี้ไปต่างประเทศ ยกเว้นเทคโนโลยีที่ปล่อยเป็นโอเพนซอร์สจะไม่ติดเงื่อนไขนี้

แต่ไม่กี่วันต่อมา สื่อของรัฐจีนรายงานว่ามีสองบริษัทได้รับอนุมัติให้ส่งออกต่อไปได้ตามปกติ ซึ่งแหล่งอื่นระบุว่าคือ DeepSeek และ MiniMax สองค่าย AI จีนที่ถือเป็นคู่แข่งตัวจริงของผู้เล่น AI สัญชาติอเมริกัน

การปล่อยให้ทั้งสองบริษัทขายของในตลาดต่างประเทศต่อได้ สอดคล้องกับเป้าหมายของจีนที่อยากปั้นอุตสาหกรรมส่งออกและยกระดับภาคเทคโนโลยีของตัวเอง ขณะเดียวกันกฎที่ขยายขึ้นมาก็ทำให้ปักกิ่งมีอำนาจสั่งหยุดส่งออก AI ตัวใดก็ได้ที่มองว่าเป็นศักยภาพสำคัญของประเทศ เช่นเครื่องมือหาบั๊กที่ทรงพลังหรือมีการใช้งานด้านการทหาร

เรื่องนี้เกิดขึ้นในช่วงที่สหรัฐฯ เองก็สลับเปิดสลับปิดมาตรการห้ามขาย GPU ระดับสูงให้จีนมาตลอด ทำให้การแข่งขันควบคุมเทคโนโลยี AI ข้ามพรมแดนยังเป็นเกมที่ทั้งสองประเทศเล่นกันไปมา