เกษตรกรกัญชาในแอริโซนาหันขายที่ดินทำ AI data center หนีรายได้ตก

ธุรกิจปลูกกัญชาในสหรัฐฯ กำลังซบเซาหนัก โดยเฉพาะในรัฐแอริโซนา ที่ยอดขายพีคไปแล้วตั้งแต่ปี 2024 แล้วราคาร่วงเพราะปลูกเกินความต้องการ ผู้ปลูกหลายรายเลยเริ่มคิดขายโรงเรือนปลูกกัญชา หรือเปลี่ยนให้เป็น mini data center node แทน ตามรายงานของ Arizona Public Media

จุดที่น่าสนใจคือโรงปลูกกัญชาพวกนี้มีของที่ AI data center ต้องการอยู่แล้ว คือไฟฟ้าและน้ำที่หายากขึ้นทุกวัน Moe Asnani อดีตเจ้าของ dispensary สองแห่งใน Tucson บอกว่าแอริโซนาปลูกกัญชาเกินความต้องการของคนในรัฐมาก คนเลยเริ่มเลิกธุรกิจปลูกกัน แต่โรงเรือนเหล่านี้ดัดแปลงเป็น data center ขนาดเล็กได้

ไอเดียคือถ้าสร้างโหนดขนาดเล็กที่คนคุมข้อมูลของตัวเองได้ ไม่ต้องรอการอัปเดตจากคนอื่น นั่นคือจุดเริ่มของแนวคิดนี้ เพราะผมเชื่อในเรื่องการกระจายศูนย์

ตัวอย่างที่ Forbes หยิบมาคือโรงกัญชาขนาด 32,850 ตารางฟุตในเมือง Kalamazoo รัฐมิชิแกน ที่เดินไฟไว้ 1.5 เมกะวัตต์ ขยายเป็น 2.5 เมกะวัตต์ได้ในเวลาไม่ถึงปี และระยะยาวขยายได้ถึง 15 เมกะวัตต์ ทั้งมีไฟเบอร์อินเทอร์เน็ตและระบบ HVAC พร้อมอยู่แล้ว สเปกแบบนี้ดึงดูดคนที่อยากตั้ง data center ขนาดเล็ก รวมถึง OpenAI และ Anthropic ที่กำลังมองหาพื้นที่แบบนี้อยู่ เพราะโครงการ data center ขนาดใหญ่มักเจอแรงต้านจากชุมชน

แนวคิดนี้ถูกเรียกว่า adaptive reuse Paul Cunningham สมาชิกสภาเมือง Tucson บอกว่าเป็นทางเลือกที่คนรับได้มากกว่าสร้าง data center ใหม่ตั้งชายเมือง เพราะไม่มีใครอยากให้มี data center ใหม่ในพื้นที่ตัวเอง แต่ถ้าใช้ตึกที่เคยใช้ไฟและน้ำปริมาณนั้นอยู่แล้วโดยไม่ต้องขยายรุกพื้นที่ ก็พอรับได้

แต่ก็ไม่ใช่ทุกรายจะขายได้ง่ายๆ Niki Krear จาก New Lake Capital Partners บอกว่าผู้ให้บริการ data center มองหาไฟราคาถูก โครงข่ายไฟเบอร์หนาแน่น และนโยบายภาษีที่เอื้อ ซึ่ง data center ต้องใช้ไฟมากกว่าโรงกัญชาถึง 2-3 เท่า การอัปเกรดระบบไฟอาจใช้เวลาถึง 5 ปี ยังไม่รวมแรงต้านจากชุมชนและข้อจำกัดด้านโซนนิ่งที่อาจทำให้ต้นทุนสูงกว่าที่คิด