งานวิจัยเผยพืชปรับการทำงานของยีนอย่างรวดเร็วในช่วงไม่กี่นาทีแรกที่เดินทางสู่อวกาศ

งานวิจัยชิ้นใหม่จาก University of Florida ที่ตีพิมพ์ในวารสาร npj Microgravity เปิดเผยว่า พืชเริ่มตอบสนองต่อการเดินทางสู่อวกาศแทบจะทันทีหลังจากออกจากโลก โดยนักชีววิทยาอวกาศ Rob Ferl และ Anna-Lisa Paul ได้ออกแบบการทดลองเพื่อบันทึกการเปลี่ยนแปลงทางชีวภาพในแต่ละช่วงเวลาของการบินผ่านภารกิจ New Shepard NS-26 ของ Blue Origin เมื่อวันที่ 29 สิงหาคม 2024

การทดลองดังกล่าวอาศัยให้ Ferl ซึ่งร่วมเดินทางไปกับเที่ยวบินนี้นำต้น Arabidopsis จำนวนมากที่อยู่ในหลอดทดลองพิเศษติดตัวไปด้วย และทำการเปิดใช้งานเพื่อเก็บรักษาตัวอย่างชีวภาพใน 4 ช่วงเวลา ได้แก่ ก่อนปล่อยตัว เมื่อเข้าสู่ภาวะไร้น้ำหนัก ช่วงสิ้นสุดภาวะไร้น้ำหนักขณะยานเริ่มลดระดับ และช่วงลงจอด โดยมี Jordan B. Callaham ทำหน้าที่ควบคุมชุดตัวอย่างควบคุมบนภาคพื้นดินเพื่อนำมาเปรียบเทียบกัน

ผลการวิเคราะห์พบว่ามีมากกว่า 1,200 ยีนที่มีการเปลี่ยนแปลงการทำงานระหว่างการบิน โดยการตอบสนองจะแตกต่างกันไปตามส่วนของใบและราก รวมถึงมีความผันแปรไปตามแต่ละช่วงของภารกิจ สะท้อนให้เห็นว่าการปรับตัวของพืชต่ออวกาศไม่ใช่การปรับเปลี่ยนครั้งเดียวจบ แต่เป็นกระบวนการต่อเนื่องตลอดช่วงการปล่อยตัว การเข้าสู่ภาวะไร้น้ำหนัก การลดระดับ และการกลับคืนสู่โลก

นอกจากผลลัพธ์ทางชีววิทยาแล้ว ภารกิจครั้งนี้ยังแสดงให้เห็นถึงความสำเร็จในการให้นักวิจัยสามารถเดินทางไปปฏิบัติการทดลองด้วยตนเองในสภาพแวดล้อมที่สะดวกสบายบนเที่ยวบินเชิงพาณิชย์ แทนที่จะต้องพึ่งพาระบบอัตโนมัติหรือนักบินอวกาศทั่วไปเพียงอย่างเดียว ซึ่งช่วยเพิ่มความแม่นยำในการสังเกตการณ์และการเก็บรักษาตัวอย่างระหว่างการเดินทาง